Bu rehber, civata ölçülerini doğru okumak ve M6, M8, M10 gibi metrik ifadelerin ne anlama geldiğini anlamak için hazırlanmıştır.
Ölçüyü belirledikten sonra uygun ürün grubuna geçmek isterseniz ilgili civata kategorilerini ayrıca inceleyebilirsiniz.
Metrik sistemde civata ölçüsü genellikle çap, diş adımı ve boy bilgisiyle tanımlanır. Civata üzerindeki veya ürün adındaki “M” harfi metrik ölçü sistemini, ardından gelen sayı ise civatanın nominal çapını milimetre cinsinden ifade eder.
Civata ölçüsü yalnızca çaptan ibaret değildir. Tam bir civata tanımı şu üç bilgiyi içerir:
Örnek: M8 × 1,25 × 40 ifadesi; 8 mm çap, 1,25 mm diş adımı ve 40 mm boy anlamına gelir.
Ölçüyü öğrendikten sonra ürün karşılıkların görmek için civata kategorisini inceleyebilirsiniz.

Aşağıdaki tablo, endüstride ve günlük kullanımda sık karşılaşılan metrik civata ölçülerini, standart diş adımlarını ve yaygın kullanım alanlarını özetler.
Metrik Civata Ölçüleri Karşılaştırma Tablosu
| Ölçü | Çap | Diş Adımı | Boy Aralığı | Yaygın Kullanım |
|---|---|---|---|---|
| M4 | 4 mm | 0,70 mm | 6–50 mm | Elektronik, ince metal levhalar, küçük bağlantı işleri |
| M5 | 5 mm | 0,80 mm | 8–60 mm | Küçük mekanik parçalar, mobilya bağlantıları |
| M6 | 6 mm | 1,00 mm | 10–100 mm | Mobilya, bisiklet, hafif metal bağlantılar |
| M8 | 8 mm | 1,25 mm | 12–150 mm | Makine bağlantıları, otomotiv, metal konstrüksiyon |
| M10 | 10 mm | 1,50 mm | 16–200 mm | Ağır makine, endüstriyel ekipman, çelik bağlantılar |
| M12 | 12 mm | 1,75 mm | 20–300 mm | İnşaat, yapısal çelik, ağır sanayi bağlantıları |
| M16 | 16 mm | 2,00 mm | 25–400 mm | Yüksek yük taşıyan yapılar, ağır bağlantı noktaları |
M6, M8 ve M10 ölçülerinin ürün karşılıklarını incelemek için ilgili kategori sayfalarına geçebilirsiniz: M6 civata, M8 civata, M10 civata.
M6 ifadesi, civatanın 6 mm nominal çapa sahip olduğunu gösterir. Standart kaba dişli M6 civatalarda diş adımı genellikle 1,00 mm’dir. M6 ölçüsü; mobilya bağlantıları, hafif metal parçalar, küçük makine aksamları ve atölye uygulamalarında sık görülür.
Bu ölçüde ürün karşılıklarını görmek isterseniz M6 civata kategorisini inceleyebilirsiniz.
M8 ifadesi, civatanın 8 mm nominal çapa sahip olduğunu gösterir. Standart kaba dişli M8 civatalarda diş adımı genellikle 1,25 mm’dir. M8 ölçüsü; makine bağlantıları, metal aksamlar, otomotiv parçaları ve orta yük taşıyan bağlantılarda sık kullanılır.
Bu ölçüde ürün karşılıklarını görmek isterseniz M8 civata kategorisini inceleyebilirsiniz.
M10 ifadesi, civatanın 10 mm nominal çapa sahip olduğunu gösterir. Standart kaba dişli M10 civatalarda diş adımı genellikle 1,50 mm’dir. M10 ölçüsü; ağır makine bağlantıları, endüstriyel ekipmanlar, çelik konstrüksiyon ve daha yüksek dayanım isteyen bağlantılarda sık görülür.
Bu ölçüde ürün karşılıklarını görmek isterseniz M10 civata kategorisini inceleyebilirsiniz.
M12 ve M16 ölçüleri daha büyük çaplı metrik civataları ifade eder. Bu ölçüler genellikle inşaat, ağır sanayi, çelik kolon-kiriş bağlantıları ve yüksek yük taşıyan bağlantı noktalarında kullanılır. Bu tip uygulamalarda yalnızca çap değil, civatanın dayanım sınıfı da önemlidir.
Metrik civata, milimetre esaslı ölçü sistemiyle tanımlanan bağlantı elemanıdır. Türkiye’de ve Avrupa’da civata ölçülerinde yaygın olarak metrik sistem kullanılır. Bu nedenle M6, M8, M10 gibi ifadeler hem teknik belgelerde hem de ürün adlarında sık görülür.
Metrik civatalar baş tipi, diş yapısı, dayanım sınıfı ve üretim standardına göre farklı gruplara ayrılır:
DIN ve ISO numaralarının ne anlama geldiğini detaylı görmek için DIN standartları rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Metrik civatalarda dayanım sınıfı da seçim için önemlidir. 4.6, 5.8, 8.8, 10.9 ve 12.9 gibi ifadeler civatanın mekanik dayanımını gösterir. Yapısal bağlantılar, yüksek yük taşıyan uygulamalar veya titreşimli ortamlar için dayanım sınıfı mutlaka dikkate alınmalıdır.
Doğru civata boyunu seçmek için bağlantı yapılacak malzemelerin toplam kalınlığı, kullanılacak pul ve somun yüksekliği birlikte düşünülmelidir. Çok kısa civata bağlantının güvenliğini zayıflatır; gereğinden uzun civata ise montajda boşluk, takılma veya estetik sorun oluşturabilir.
Pratik hesap: Civata boyu = bağlanacak malzeme kalınlığı + pul kalınlığı + somun yüksekliği + 1–2 diş payı
Örnek: İki adet 5 mm çelik levha M8 civata ve somunla bağlanacaksa toplam malzeme kalınlığı 10 mm’dir.
Pul ve somun yüksekliği de hesaba katıldığında yaklaşık 20–25 mm civata boyu gerekebilir. Kesin seçim, bağlantı tipine ve kullanılacak somun/pul yapısına göre yapılmalıdır.
Civata ve somun uyumunda en temel kural, çap ve diş yapısının aynı olmasıdır. M8 civata için M8 somun, M10 civata için M10 somun kullanılmalıdır. Aynı çapta olsa bile ince diş ve kaba diş ürünler birbiriyle uyumlu olmayabilir.
Civata ve Somun Ölçü Uyum Tablosu
| Civata Ölçüsü | Anahtar Ağzı | Somun Yüksekliği |
|---|---|---|
| M6 | 10 mm | 5,2 mm |
| M8 | 13 mm | 6,8 mm |
| M10 | 17 mm | 8,4 mm |
| M12 | 19 mm | 10,8 mm |
| M16 | 24 mm | 14,8 mm |
Somun seçerken yalnızca ölçüye değil, malzeme ve dayanım uyumuna da dikkat edilmelidir:
Somun tiplerini daha detaylı karşılaştırmak için civata ve somun çeşitleri rehberimizi inceleyebilirsiniz.
M8 civata, 8 mm nominal çapa sahip metrik civatadır. Standart kaba dişli M8 civatalarda diş adımı genellikle 1,25 mm’dir. Ürün karşılıklarını görmek için M8 civata kategorisine geçebilirsiniz.
M10 civata, 10 mm nominal çapa sahip metrik civatadır. Standart kaba dişli M10 civatalarda diş adımı genellikle 1,50 mm’dir. Ürün karşılıklarını görmek için M10 civata kategorisini inceleyebilirsiniz.
Civata çapı kumpas ile ölçülebilir. Ölçüm mümkünse civatanın gövde çapından yapılmalıdır. Dişli bölgeden ölçüm yapıldığında değer nominal çaptan farklı görünebilir.
Altı köşe başlı civatalarda boy genellikle baş altından civata ucuna kadar ölçülür. Havşa başlı civatalarda ise baş dahil toplam uzunluk dikkate alınabilir. Bu nedenle baş tipi ölçümde önemlidir.
Kaba diş civatalar genel kullanımda daha yaygındır ve montajı daha pratiktir. İnce diş civatalar ise daha hassas tork kontrolü ve titreşim direnci gereken uygulamalarda tercih edilebilir.
İç mekân ve kuru ortamlarda çinko kaplı civatalar yeterli olabilir. Nemli, dış mekân veya kimyasal temas ihtimali olan yerlerde paslanmaz civata tercih edilmelidir. Daha detaylı bilgi için paslanmaz vida ve civata rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Civata ölçüsünü belirledikten sonra uygun çap, boy ve kullanım alanına göre ürün gruplarını inceleyebilirsiniz. Ölçüden emin değilseniz WhatsApp üzerinden destek alabilirsiniz.
Civata kategorisini incele Somun kategorisini incele Paslanmaz inox ürünleri incele WhatsApp ile ölçü teyidi al0
)