Kesme veya taşlama diski üzerinde görülen 115×1×22,23 mm gibi ölçüler sırasıyla diskin dış çapını, kalınlığını ve merkez deliği çapını belirtir. Örneğin 115×1×22,23 mm bir disk 115 mm dış çapa, 1 mm kalınlığa ve 22,23 mm göbek deliğine sahiptir.
Ancak doğru disk seçimi için yalnızca bu üç ölçü yeterli değildir. Disk üzerindeki maksimum devir, çevresel hız, kullanım malzemesi ve kesme veya taşlama amacı da makineyle uyumlu olmalıdır.
Kesme ve taşlama disklerinde ölçüler genellikle dış çap × kalınlık × göbek deliği şeklinde yazılır.
| İfade | Anlamı |
|---|---|
| 115 mm | Diskin dış çapı |
| 1,0 mm | Diskin kalınlığı |
| 22,23 mm | Merkez / göbek deliğinin çapı |
Dolayısıyla “115'lik disk” denildiğinde genellikle disk çapından söz edilir. Ancak iki ürünün ikisi de 115 mm olsa bile kalınlıkları, kullanım alanları ve hatta disk tipleri farklı olabilir.
115 mm, diskin bir dış kenarından merkez üzerinden karşı dış kenarına kadar olan nominal çapıdır.
Disk çapı doğrudan kullanılan makineyle uyumlu olmalıdır. 115 mm disk için tasarlanmış bir avuç taşlama makinesine yalnızca daha büyük olduğu için 180 veya 230 mm disk takmak doğru değildir.
Makinenin koruyucusu, maksimum disk çapı, mil yapısı ve çalışma devri üreticinin belirlediği ölçülere göre kullanılmalıdır.
İkinci sayı diskin kalınlığını gösterir. Örneğin:
| Örnek Ölçü | Kalınlık | Genel Kullanım |
|---|---|---|
| 115×1,0×22,23 | 1,0 mm | İnce kesme diski |
| 115×3,0×22,23 | 3,0 mm | Daha kalın kesme diski |
| 115×6,4×22,23 | 6,4 mm | Taşlama / malzeme kaldırma diski |
İnce kesme diskleri kesilecek kanalı daha dar tutabilir ve özellikle sac, profil veya inox kesiminde hızlı kesim amacıyla kullanılabilir. Daha kalın taşlama diskleri ise kaynak izi alma, çapak temizleme ve yüzeyden malzeme kaldırma gibi farklı görevler için tasarlanır.
Bu nedenle 1 mm kesme diski ile 6 mm taşlama taşı yalnızca “aynı ürünün kalın ve ince hali” değildir. Kullanım amaçları farklıdır.
22,23 mm, diskin ortasındaki montaj deliğinin nominal çapıdır. Bu ölçü, diskin taşlama makinesinin bağlantı sistemine fiziksel olarak uyabilmesi için kontrol edilmelidir.
115, 125, 180 ve 230 mm sınıfındaki birçok avuç taşlama diskinde 22,23 mm göbek ölçüsüyle karşılaşılabilir. Ancak bütün disklerin merkezi aynı değildir.
Örneğin sabit kesme tezgâhlarında kullanılan daha büyük disklerde 25,4 mm gibi farklı göbek ölçüleri bulunabilir. Bu nedenle yalnızca dış çapa göre ürün seçilmemelidir.
İki diskin dış çapı ve göbek deliği aynı olsa bile kalınlıkları ve görevleri farklı olabilir.
115×1×22,23 mm ölçüsündeki ürün tipik olarak ince kesme amacıyla kullanılırken 115×6 veya 115×6,4×22,23 mm sınıfındaki diskler taşlama ve yüzeyden malzeme kaldırma amacıyla üretilebilir.
Bu nedenle şu mantık kullanılmamalıdır:
“Makineye fiziksel olarak takılıyor, o halde aynı işi yapar.”
Diskin üzerinde veya teknik bilgisinde kesme mi yoksa taşlama mı için tasarlandığı ayrıca kontrol edilmelidir.
Hayır. Kesme diskleri ile taşlama diskleri farklı çalışma görevlerine göre tasarlanır.
İnce kesme diskinin ana görevi parçayı kesmektir. Kalın taşlama diski ise yüzeyden malzeme kaldırmak, kaynak dikişini düzeltmek veya çapak temizlemek için kullanılabilir.
İnce kesme diskini yan yüzeyinden taşlama amacıyla zorlamak doğru değildir. Disk kullanım açısı ve çalışma yöntemi ürünün üretici talimatına uygun olmalıdır.
Metal, inox, alüminyum, beton ve seramik için farklı ürünleri kesme ve taşlama diskleri kategorisinde karşılaştırabilirsiniz.
Disk üzerinde bulunan 80 m/s değeri maksimum çevresel çalışma hızını ifade eder. Bu değer, diskin dış kenarının güvenli çalışma sınırı içinde ulaşmasına izin verilen çevresel hızla ilgilidir.
80 m/s değeri “makine 80 metre ilerler” veya “disk dakikada 80 metre döner” anlamına gelmez.
Disk çapı büyüdükçe aynı çevresel hıza ulaşmak için gereken devir sayısı değişir. Bu nedenle disk üzerinde maksimum RPM değeri de bulunabilir.
MAX RPM, diskin dakikada aşmaması gereken maksimum dönüş sayısını ifade eder. RPM, “revolutions per minute” yani dakikadaki devir sayısıdır.
Disk seçerken makinenin yüksüz devir değerinin disk üzerinde belirtilen maksimum çalışma devrini aşmaması gerekir.
Örneğin yalnızca “115 mm disk makineye takılıyor” bilgisi yeterli değildir. Diskin izin verilen maksimum devri de makinenin çalışma devriyle uyumlu olmalıdır.
Disk üzerindeki maksimum RPM bir hedef hız değil, aşılmaması gereken sınırdır.
Daha büyük çaplı bir diskin dış kenarı her turda daha uzun bir yol kat eder. Bu nedenle aynı çevresel hız sınırını korumak için büyük çaplı disklerin izin verilen maksimum devirleri genellikle daha düşüktür.
Bu yüzden 115 mm bir diskin RPM sınırını 230 mm bir disk için kullanmak veya yalnızca makinenin gücüne bakarak devir uygunluğu varsaymak doğru değildir.
Her disk üzerindeki maksimum çalışma hızı ve maksimum devir değeri kendi ürün bilgisine göre kontrol edilmelidir.
Aşındırıcı kesme ve taşlama disklerinde A60T-BF41 gibi teknik kodlarla karşılaşılabilir. Bu kod disk yapısı hakkında üretici ve standart sistemi içinde teknik bilgi verir.
| Kod Bölümü | Genel Anlam |
|---|---|
| A | Alüminyum oksit aşındırıcı |
| 60 | Aşındırıcı tane büyüklüğü / grit sınıfı |
| T | Sertlik derecesi |
| BF | Cam elyaf takviyeli reçine bağ |
| 41 | Düz kesme diski formu |
Bu teknik kodları ürünün çap ölçüsüyle karıştırmamak gerekir. Örneğin A60T-BF41 ifadesindeki “60”, diskin 60 mm çapında olduğu anlamına gelmez.
Aynı şekilde yalnızca “A60” koduna bakarak diskin hangi makineye veya hangi çapta kullanılacağına karar verilmez. Fiziksel ölçüler ve maksimum çalışma değerleri ayrıca kontrol edilir.
41 ve 42 gibi ifadeler disk formunu tanımlamak için kullanılabilir. Type 41 düz kesme diski, Type 42 ise merkez kısmı çökük kesme diski formudur.
Bu ayrım disk kalınlığından veya dış çapından farklıdır. İki disk aynı çap ve benzer aşındırıcı özelliklere sahip olsa bile geometrileri ve çalışma konumları farklı olabilir.
Disk üzerindeki ölçüler makine uyumunu açıklar; hangi malzemeyi kesebileceği ise ürünün kullanım işaretlerinden ve üretici bilgisinden kontrol edilmelidir.
Metal, paslanmaz çelik ve alüminyum aynı malzeme değildir. Bu nedenle yalnızca 115×1×22,23 mm ölçüsü uyuyor diye herhangi bir ince kesme diski herhangi bir metale uygulanmamalıdır.
Örneğin inox kesmek için paslanmaz çeliğe uygun kesme diski, alüminyum için ise alüminyum uygulamasına uygun ürün seçilmelidir.
Tuğra Hırdavat ürün gamında metal, inox ve alüminyum için ayrı kesme diski seçenekleri bulunduğundan seçimde önce malzeme, ardından ölçü uyumu kontrol edilmelidir.
Makine üreticisi 125 mm diski desteklemiyorsa takılmamalıdır. Diskin makine miline fiziksel olarak geçmesi, dış çapın makine için güvenli ve uygun olduğu anlamına gelmez.
Daha büyük disk koruyucuya sığmayabilir, makinenin tasarım sınırlarını aşabilir veya güvenli kullanım koşullarını bozabilir.
Disk dış çapı için makinenin kullanım kılavuzunda belirtilen maksimum değer esas alınmalıdır.
| Kontrol | Örnek | Neden Önemli? |
|---|---|---|
| Disk çapı | 115 mm | Makinenin izin verdiği fiziksel çapla eşleşmeli |
| Disk kalınlığı | 1,0 / 3,0 / 6,4 mm | Kesme veya taşlama karakterini etkiler |
| Göbek deliği | 22,23 mm | Makinenin bağlantısıyla uyumlu olmalı |
| Maksimum devir | MAX RPM | Makinenin devri disk sınırını aşmamalı |
| Maksimum çevresel hız | 80 m/s | Diskin güvenli çalışma limitlerinden biridir |
| Malzeme | Metal / Inox / Alüminyum / Taş | Disk kesilecek yüzey için üretilmiş olmalı |
| Uygulama | Kesme / Taşlama | Disk amacı dışında kullanılmamalı |
Örneğin 115×1×22,23 mm bir inox kesme diskini okurken “115 mm makineye uyuyor” demek yalnızca ilk kontrollerden biridir. Diskin inox için üretilmiş olması, 1 mm kesme diski olması, göbek ölçüsü ve maksimum devir sınırı da doğru olmalıdır.
115, 125, 180, 230 ve 350 mm çaplarda metal, inox, alüminyum, beton, taş ve seramik için farklı seçenekleri kesme ve taşlama diskleri kategorisinde inceleyebilirsiniz.
29.09.20260
)